නරක…හොඳ නැතිම දේ පමනක් අපට ලැබෙන්නෙ ඇයි..?
බුදු දහමට අනුව, අපට “නරකම හෝ හොඳ නැතිම දේ පමණක්” නිරන්තරයෙන් ලැබෙනවා යැයි සිතීම සාමාන්ය ජීවිතයේ දී ඇතිවන කලකිරීමක් නිසා සිතට දැනෙන හැඟීමක් පමණකි.
බුදු දහම උගන්වන්නේ මේ ලෝකය අහඹු ලෙස හෝ කිසිදු පිළිවෙළක් නැතිව සිදුවන දෙයක් නොව, විද්යාත්මක න්යායයන්ට සමාන වූ ස්වභාවික ධර්මතා මත ක්රියාත්මක වන බවයි.
මෙම තත්ත්වය බුදු දහම තුළ ප්රධාන කරුණු කිහිපයක් යටතේ පැහැදිලි කරයි
🍂 කර්ම ඵල න්යාය (කර්මය සහ විපාකය)
බුදු දහමේ මූලික ඉගැන්වීමක් වන්නේ “යම් බීජයක් වපුරයිද, නෙළාගන්නේද එවැනිම ඵලයකි” යන්නයි.
අපට වර්තමානයේ දී ලැබෙන අහිතකර ප්රතිඵල (නරක දේ) යනු අතීතයේ අප විසින්ම කරන ලද අකුසල කර්මයන්ගේ විපාකයන්ය.
කර්මය යනු කිසිදු බාහිර බලවේගයක් විසින් අපට දෙන දඬුවමක් නොව, ස්වභාවධර්මයේ ක්රියාකාරීත්වයකි. කුසල් කළ විට කුසල ප්රතිඵලත්, අකුසල් කළ විට අකුසල ප්රතිඵලත් ලැබීම ස්වභාවයයි.
🍂පටිච්ච සමුප්පාදය (හේතු-ඵල දහම)
ලෝකයේ කිසිදු දෙයක් හේතුවක් නැතිව සිදු වන්නේ නැත. යමක් සිදුවීමට නම් ඊට පෙර හේතු සකස් වී තිබිය යුතුය.
අපට නරක දේම සිදුවේ යැයි සිතෙන විට, ඊට හේතු වූ පූර්ව කොන්දේසි, අපගේ තෝරාගැනීම්, හෝ වටපිටාව දෙස විමසිලිමත් වීම වැදගත්ය.
හේතූන් වෙනස් වන විට ඵලයද වෙනස් වේ
🍂මනෝභාවය සහ සංජානන දෝෂ
මිනිස් මනසෙහි ස්වභාවය නම්, හොඳ දේට වඩා නරක දේ ඉතා ඉක්මනින් ග්රහණය කරගැනීම සහ දිගු කාලයක් මතක තබා ගැනීමයි (Negativity Bias).
අපගේ ජීවිතයේ සිදුවන යහපත් දේ බොහෝමයක් (සෞඛ්යය, ලැබෙන උදව්, කුඩා සතුටුදායක අවස්ථා) සාමාන්ය දේවල් ලෙස සලකා අපි ඒවා ඉක්මනින් අමතක කරමු.
නමුත් එක් අයහපත් සිදුවීමක් නිසා මුළු ජීවිතයම අසාර්ථක වී ඇතැයි අපි සිතමු. ධර්මය පෙන්වා දෙන්නේ මනස මෙසේ අසමතුලිත වීම දුකට හේතුවක් වන බවයි.
🍂අනිත්යතාවය තේරුම් නොගැනීම
සියලු දේ වෙනස් වන සුලුය (අනිත්යයි). අද අපට නරකැයි හැඟෙන දේ සදාකාලිකව පවතින්නේ නැත. දුෂ්කරතා සහ අභියෝග යනු ජීවිතයේ ස්වභාවික කොටසකි. බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළේ ලෝකය යනු සැප සහ දුක යන දෙකම අත්වින්දනය කරන තැනක් බවයි.
අපට සැමවිටම නරක දේම ලැබෙනවා යැයි සිතීම මායාවකි. අතීත අකුසල කර්ම මෙන්ම වර්තමාන වැරදි තෝරාගැනීම් නිසා දුෂ්කරතා ඇතිවිය හැකි නමුත්, ඒවා සදාකාලික නැත. නිවැරදි මඟපෙන්වීම, කුසල් රැස්කිරීම සහ මනස දියුණු කරගැනීම (විපဿනා භාවනාව ආදී ක්රම මගින්) හරහා මෙම තත්ත්වය වෙනස් කරගැනීමේ හැකියාව අප සතුවම පවතී.
තෙරුවන් සරණයි.🙏
සහෝදරත්වයෙන් එක්වෙමු!
©️ Buddhist Brotherhood